Skraćivanje i spajanje namaza u kući roditelja
PITANJE
Zbunjena sam raznim tumačenjima o statusu musafira i o tome šta mu je olakšica, a šta obaveza. Živim u dijaspori (Amerika i Sjeverna Evropa). Da li sam musafir kada dođem u posjetu kod mame u Bosnu (to mi je roditeljska kuća i tu sam rođena)? Nekada tamo ostanem 3-4 dana, nekada desetak. Vrijedi li za mene olakšica (ako želim i nemam vremena) skraćivanja i spajanja namaza ili mi je to obaveza? (Postoje razna tumačenja, od toga da je spajanje obaveza, pa do toga da je skraćivanje farz). Smatram i čini mi se da sam čak i pročitala u jednom Preporodu da je bolje klanjati sve, ako se ima vremena i nije teško, nego skraćivati, jer “višak” namaza će pokriti ono što sam izostavila prije, a i može biti nafila. Pogotovo, jer je to moja kuća, pa makar i na nekoliko dana. Da li griješim što klanjam i sunete od četiri rekata i farzove u vrijeme namaza u kojima su propisani?
ODGOVOR
Tokom putovanja od Amerike do Bosne i nazad Vi ste putnik (musafir) i skraćujete četverorekatne namaze. Kada dođete u kuću roditelja, nema potrebe da to više činite. Putnik, kada se vrati u svoje mjesto, prestaje biti putnik, makar i ne imao namjeru boraviti trajno u njemu, jer tu ima punu komociju (A. Tuhmaz, Hanefijski fikh, 1/386).
Ako putujete po Bosni, tada imate status putnika i trebate skraćivati namaze. Iako je, prema propisu u našem mezhebu, skraćivanje četverorekatnih namaza na putu "azime" (osnovni propis), a ne "ruhsa" (olakšica), i tretira se obavezom (vadžib), nema zapreke da se namazi i tada klanjaju upotpunjeno, uzimajući u obzir okolnosti putovanja u ovom vremenu i komociju koju osoba osjeća u mjestu u kojem privremeno boravi. Dva rekata će se tretirati farzom, a druga dva nafilom.
Skraćivanje namaza na putu je propis koji je prihvaćen u našem mezhebu, dok je spajanje sporno. U principu, namazi se moraju obavljati u određenom vremenu, kako se navodi u Kur'anu. Naš mezheb se strogo drži ovog ajeta, te nije dopušteno spajanje namaza, osim na Arefatu i Muzdelifi tokom hadža.
Prema tome, nema smetnje da nastavite sa svojom praksom, tj. da ne skraćujete i ne spajate namaze tokom Vašeg boravka u Bosni.