Značenje formulacije "dugo stajanje" u noćnom namazu i kada se uči dova
PITANJE
Interesira me tačno značenje jezičke konstrukcije "što duže stajanje na noćnom namazu". Šta se sve može učiti tokom tog stajanja ili se u tom položaju upućuju i molbe, zahvale i sve što želimo Allahu? I, vezano za abdest, da li je obavezno uzimati ga svaki puta pred svaki namaz, posebno tokom ramazana? Hvala.
ODGOVOR
Što duže stajanje tokom noćnog namaza znači što duže učenje Kur'ana na kijamu. Naprimjer, na dva rekata može se proučiti cijela sura El-Bekare ili neka druga duga sura. Tokom stajanja (kijam) na noćnom namazu se uči samo Kur'an; na rukuu se ne uči Kur'an, nego se veliča Allah, dž.š., učenjem dove Subhane rabbijel azim; na sedždi se ne uči Kur'an nego se uči dova Subhane rabbijel eala, a nakon toga se mogu učiti dove koje su spomenute u Kur'anu ili sunetu ili dove na bosanskom jeziku; na zadnjem sjedenju u noćnog namaza se ne uči Kur'an nego Et-Tehijjatu, na kraju dova na sjedenju, a prije selama mogu se dodati dove koje želimo, kao i na sedždi. Dove i zikr se mogu učiti i nakon predaje selama. Najbolja pozicija u namazu ili nakon namaza za činjenje dove je, prema hadisu, sedžda, jer je osoba tada najbliža Allahu.
Nije obavezno posebno uzimati abdest za svaki dnevni namaz, ako se on prethodno ima, i ne pravi se u tome razlika između namaza u ramazanu i u drugim mjesecima. Samo osoba koja ima status sahibi-uzura je dužna uzimati abdest za svako namasko vrijeme, a zdrava osoba to nije obavezna činiti.